{"id":2493,"date":"2015-05-22T12:34:51","date_gmt":"2015-05-22T09:34:51","guid":{"rendered":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/?p=2493"},"modified":"2021-07-29T13:54:41","modified_gmt":"2021-07-29T10:54:41","slug":"2493-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/2493-2\/","title":{"rendered":"Final Declaration of the 5th Food Safety Congress"},"content":{"rendered":"<p>G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Derne\u011fi koordinat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcnde, Uluslararas\u0131 G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Kurumu (IAFP-International Association for Food Protection) ve G\u0131da, Tar\u0131m ve Hayvanc\u0131l\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 i\u015fbirli\u011fi ile meslek odalar\u0131 ve sivil toplum kuru\u015flar\u0131ndan olu\u015fan 29 kurumun da deste\u011fiyle d\u00fczenlenen 5.G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Kongresi 7-8 May\u0131s 2015 tarihlerinde bir\u00e7ok \u00fclkeden gelen 600 ki\u015fiden fazla bir kat\u0131l\u0131mla ger\u00e7ekle\u015ftirildi. G\u0131da zincirinin t\u00fcm a\u015famalar\u0131n\u0131n temsil edildi\u011fi kongrede a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 mikrobiyoloji ana temas\u0131yla birlikte analiz y\u00f6ntemleri, risk de\u011ferlendirme, g\u0131dalar\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi ve bilgi kirlili\u011fi gibi g\u00fcncel sorunlar ve \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>G\u0131da g\u00fcvenli\u011fi sorunlar\u0131n\u0131n etik boyutunun d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi \u00fclkemizde de her ge\u00e7en g\u00fcn a\u011f\u0131rl\u0131k kazand\u0131\u011f\u0131 dikkate al\u0131narak, g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi ile ili\u015fkili t\u00fcm payda\u015flar\u0131n birbirini daha iyi anlamas\u0131 ve ortak bir yakla\u015f\u0131m benimsemesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan kongre kapsam\u0131nda bu husus da detayl\u0131 olarak ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bu bak\u0131\u015fla g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi konusu \u00e7ok farkl\u0131 y\u00f6nlerden de\u011ferlendirilerek, t\u00fcm oturumlarda ve panelde ula\u015f\u0131lan belliba\u015fl\u0131\u00e7\u0131kt\u0131lar, a\u015fa\u011f\u0131da bir sonu\u00e7 bildirgesi haline getirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Kongre sunumlar\u0131na ve ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na <a href=\"http:\/\/www.gidaguvenligikongresi.org\/\">www.gidaguvenligikongresi.org<\/a> adresinden ula\u015f\u0131labilir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130ki g\u00fcnl\u00fck kongreden yans\u0131yan belli ba\u015fl\u0131 konular bu bildirge \u00fczerinden kamuoyu ile de payla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Kongremizin sonu\u00e7 bildirgesi, g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi alan\u0131nda ilgili t\u00fcm payda\u015flara\u00f6n\u00fcm\u00fczdeki s\u00fcre\u00e7te at\u0131labilecekleri ad\u0131mlarda \u0131\u015f\u0131k tutmas\u0131 amac\u0131yla, ilgili t\u00fcm kurumlarla da payla\u015f\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>G\u0131da g\u00fcvenli\u011finin sa\u011flanmas\u0131,ancak risk analizinin gere\u011fi gibi uygulanmas\u0131 ile m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. Bu ama\u00e7la;\n<ul>\n<li>Risk de\u011ferlendirmesinin ba\u011f\u0131ms\u0131z bilim adamlar\u0131ndan olu\u015fturulacak ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kurul taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131,<\/li>\n<li>Risk y\u00f6netiminin g\u0131da g\u00fcvenli\u011finden sorumlu olan G\u0131da, Tar\u0131m ve Hayvanc\u0131l\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;nca \u015feffaf ve kat\u0131l\u0131mc\u0131 bir bi\u00e7imde yap\u0131lmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131<\/li>\n<li>Bilimsel risk ileti\u015fiminde ise t\u00fcketicinin g\u00fcvenini sa\u011flamak amac\u0131yla ba\u011f\u0131ms\u0131z bilim insanlar\u0131ndan daha fazla yararlan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi ifade edilmi\u015ftir.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>Gerek tebli\u011f ve y\u00f6netmeliklerde zaman zaman g\u00f6r\u00fclen hayat\u0131n ger\u00e7ekleriyle ba\u011fda\u015fmayan h\u00fck\u00fcmlerinin minimize edilmesi, gerekse t\u00fcketicinin g\u00fcveninin sa\u011flanmas\u0131 ancak bu \u015fekilde olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Di\u011fer yandan kontrol kapasitesinin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in daha \u00e7ok uzman istihdam\u0131na, daha \u00e7ok e\u011fitime ve teknik altyap\u0131 yat\u0131r\u0131m\u0131na gereksinim bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<ul>\n<li>G\u0131da maddeleri t\u00fcketici sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehlikeye atacak kimi riskler bar\u0131nd\u0131r\u0131rlar. Bu riskler t\u00fcketicinin &#8220;do\u011fal&#8221; olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u00fcr\u00fcnlerde de, evde \u00fcretilen \u00fcr\u00fcnlerde de mevcuttur. G\u0131da ile ilgili hastal\u0131klar\u0131n olu\u015fmas\u0131ndaki etmenlerin yakla\u015f\u0131k \u00be&#8217;\u00fc <strong>mikrobiyel riskler<\/strong> ile ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Bu hastal\u0131klar\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 da hayvansal \u00fcr\u00fcnlere aittir. Bu nedenle de g\u0131da g\u00fcvenli\u011finin sa\u011flanmas\u0131nda en \u00f6nemli ara\u00e7 gere\u011fi gibi uygulanmas\u0131 gereken hijyen kurallar\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>G\u0131dalar\u0131n g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamak \u00fczere d\u00fczenlenen mikrobiyolojik kriterler mevzuat\u0131n\u0131n g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi ve piyasada yer alan \u00fcr\u00fcnler i\u00e7in saptanan kriterlerle; i\u015fletmede prosesin takibine y\u00f6nelik geli\u015ftirilen kriterlerin amaca uygunlu\u011funun sa\u011flanmas\u0131 gerekmektedir.  Yine zaman i\u00e7erisinde de\u011fi\u015fen verilerin dikkate al\u0131nmas\u0131, s\u00fcrekli yenilenen bilimin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda risk de\u011ferlendirilmesinin gerektik\u00e7e tekrar yap\u0131lmas\u0131 esas olmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>G\u0131dalar\u0131n \u00fcretildi\u011fi i\u015fletmelerin her t\u00fcrl\u00fc olas\u0131 bula\u015f\u0131lar\u0131 \u00f6nleyecek \u015fekilde, hijyenik tasar\u0131m kurallar\u0131na uygun bi\u00e7imde dizayn edilmesi de g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in \u00f6nemli bir etkendir. \u00dclkemizde hen\u00fcz temel hijyen kriterlerini yerine getirmeyen i\u015fletmelere tan\u0131nan yasal s\u00fcrenin en faydal\u0131 bi\u00e7imde de\u011ferlendirilmesi ve i\u015fletmelerin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn hijyenik kriterleri kar\u015f\u0131lamas\u0131 i\u00e7in gerekli yap\u0131sal de\u011fi\u015fiklik, ekipman temini, bilgi d\u00fczeyi art\u0131r\u0131m\u0131 gibi ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 alanlarda gerekli destek sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>\u00dclkemizdeki <strong>g\u0131da zehirlenmelerinin<\/strong> vaka baz\u0131nda tespit edilmesi ve etmenleri ile somut ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n artt\u0131r\u0131larak devam etmesi gerekmektedir. Bu bak\u0131\u015fla Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 ile G\u0131da, Tar\u0131m ve Hayvanc\u0131l\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n; g\u0131da zincirinde g\u00f6rev yapan profesyonellerle de t\u0131p doktorlar\u0131n\u0131n birlikte \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, sistematik bi\u00e7imde bilgi payla\u015f\u0131m\u0131 ve i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde olmalar\u0131 gerekmektedir.<\/li>\n<li>Antibiyotiklere diren\u00e7li bakterilerin varl\u0131\u011f\u0131 ve geli\u015fmesi i\u00e7inde bulundu\u011fumuz zaman diliminin \u00f6nemli sorunlar\u0131ndand\u0131r. \u0130nsanlara ve hayvanlara hastal\u0131klarla m\u00fccadelede verilen antibiyotiklerde do\u011fru ve bilin\u00e7li antibiyotik kullan\u0131m\u0131na dikkat edilmesi, gereksiz kullan\u0131m, yanl\u0131\u015f antibiyotik se\u00e7imi, hatal\u0131 doz ve s\u00fcreye azami dikkat g\u00f6sterilmesi ve zorunluluk olmad\u0131k\u00e7a antibiyotik kullan\u0131lmamas\u0131 esas olmal\u0131d\u0131r. <strong>Bilin\u00e7siz antibiyotik kullan\u0131m\u0131<\/strong>; bakterilerde diren\u00e7lili\u011finin artmas\u0131na neden olmakla kalmay\u0131p ayn\u0131 zamanda bu \u00f6zelli\u011fin bakteriden bakteriye aktar\u0131labildi\u011fi bilim \u00e7evrelerince g\u00fcndeme getirmi\u015ftir. \u0130nsan ve hayvan hastal\u0131klar\u0131 ile m\u00fccadelede ba\u015far\u0131l\u0131 olman\u0131n temeli gerekse Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n, gerekse G\u0131da, Tar\u0131m ve Hayvanc\u0131l\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n bu konuya en hassas ve etkin bi\u00e7imde e\u011filmeleri ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r.<\/li>\n<li>G\u0131da g\u00fcvenli\u011finin g\u00fcndemdeki ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131 olu\u015fturan <strong>g\u0131da alerjenlerinin<\/strong> tespiti ve y\u00f6netimi; GDO analizleri; ambalaj materyallerinin ve yeni teknolojilerin risk de\u011ferlendirmesi ve kontrol\u00fc gibi pek\u00e7ok konu; do\u011fru analiz y\u00f6ntemlerinin belirlenmesi gereklili\u011fini de g\u00fcndeme ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/li>\n<li>G\u0131dalar\u0131n denetimine kullan\u0131lan kabul edilmi\u015f analiz y\u00f6ntemlerinin s\u00fcrekli daha h\u0131zl\u0131 ve hassas i\u015fleyecek \u015fekilde geli\u015ftirilmesine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmelidir. Zaman zaman farkl\u0131 y\u00f6ntemlerin bir arada kullan\u0131lmas\u0131 veya baz\u0131 ek testlerin yap\u0131lmas\u0131 da g\u00fcndem dahilindedir. \u00d6zellikle DNA bazl\u0131 analiz y\u00f6ntemlerinin g\u0131da analizlerinde daha yayg\u0131n bir halde kullan\u0131m\u0131(kullan\u0131m sahas\u0131n\u0131n geni\u015flemesi) ve bu alanda \u00fclkemiz m\u00fchendisleri taraf\u0131ndan portatif kullan\u0131labilen(basit) cihazlar\u0131n ve kitlerin dizayn\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmas\u0131 umut verici olmaktad\u0131r.<\/li>\n<li><strong>G\u0131dalarda yap\u0131lan sahtecilikler<\/strong> t\u00fcm d\u00fcnyada ve \u00fclkemizde \u00f6nemli bir sorun alan\u0131 haline gelmi\u015ftir. D\u00fcnya G\u00fcmr\u00fck \u00d6rg\u00fct\u00fc&#8217;n\u00fcn verilerine g\u00f6re d\u00fcnyada g\u0131da sahtek\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n y\u0131ll\u0131k bedeli 49 milyar Amerikan Dolar\u0131d\u0131r. Bilim geli\u015ftik\u00e7e sadece analiz y\u00f6ntemleri de\u011fil, sahtek\u00e2rl\u0131klar\u0131n t\u00fcrleri ve boyutu da geli\u015fmektedir. Bu durumla m\u00fccadelenin sadece laboratuvar analizleriyle olmayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Etik de\u011ferlerin toplum i\u00e7inde geni\u015f kabul g\u00f6rmesine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmas\u0131, kay\u0131t\/onay\/izlenebilirlik uygulamalar\u0131n\u0131n gere\u011fi gibi y\u00fcr\u00fct\u00fclmesinin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in ilgili t\u00fcm taraflar\u0131n el birli\u011fi ile m\u00fccadele vermesi gerekmektedir.<\/li>\n<li>G\u0131dalarda yap\u0131lan sahtecilikler kadar \u00f6nemli bir di\u011fer sorun da; g\u0131dalar konusunda uzman olmayan ki\u015filerin ortaya att\u0131klar\u0131 ve yayd\u0131klar\u0131 yanl\u0131\u015f bilgidir. Bu sorun da, g\u0131da sahtecili\u011fi gibi sadece \u00fclkemizde de\u011fil, d\u00fcnya \u00fclkelerinde ya\u015fanan bir sorundur. G\u0131dalar insan ya\u015fam\u0131n\u0131n vazge\u00e7ilmez unsuru oldu\u011fundan, bu konuda yap\u0131lan olumsuz ve ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 haberler t\u00fcketicilerin olumsuz y\u00f6nde etkilenmesine ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 rasyonel olmayan bi\u00e7imde de\u011fi\u015ftirmesineyol a\u00e7maktad\u0131r.<strong>Bilgi kirlili\u011fi ile m\u00fccadelede<\/strong>; bilim odakl\u0131 yasal d\u00fczenlemelere ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Bu d\u00fczenlemelerde temelal\u0131nacak bilimsel sonu\u00e7lar\u0131n en yetkin uzmanlar\u0131n katk\u0131s\u0131 ile \u015feffaf s\u00fcre\u00e7lerde olu\u015fturulmas\u0131 esas olmal\u0131d\u0131r. Bu sonu\u00e7lar uluslararas\u0131 d\u00fczeyde olu\u015fmal\u0131 ve d\u00fcnya \u00fclkelerince uygulanmal\u0131d\u0131r. Aksine beklentiler ve s\u00f6ylemler g\u0131da g\u00fcvenli\u011fine hizmet etmekten uzak yakla\u015f\u0131mlard\u0131r<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u0130nsanlar\u0131n temel hakk\u0131 olan g\u00fcvenilir g\u0131daya her daim eri\u015filebildi\u011fi sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u00fcnler dile\u011fiyle&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Derne\u011fi koordinat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcnde, Uluslararas\u0131 G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Kurumu (IAFP-International Association for Food Protection) ve G\u0131da, Tar\u0131m ve Hayvanc\u0131l\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 i\u015fbirli\u011fi ile meslek odalar\u0131 ve sivil toplum kuru\u015flar\u0131ndan olu\u015fan 29 kurumun da deste\u011fiyle d\u00fczenlenen 5.G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Kongresi 7-8 May\u0131s 2015 tarihlerinde bir\u00e7ok \u00fclkeden gelen 600 ki\u015fiden fazla bir kat\u0131l\u0131mla ger\u00e7ekle\u015ftirildi. G\u0131da zincirinin t\u00fcm a\u015famalar\u0131n\u0131n temsil edildi\u011fi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2493"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2493"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2493\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3478,"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2493\/revisions\/3478"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2493"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2493"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ggd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2493"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}